Historical corpus of the Mongolian language

The Edict of Buyantu Khan VII (1314)

Эдикт Буянту-хана (1314) 2
ID: Buy7 Date: 1314 Script: ʼPhags-pa Genre: edict Author: Buyantu khan 12 lines · 170 words
Photos of the monument (1): Edict of Buyantu Khan VII (1314) Photos from the archive of D. Tumurtogoo; many of them are reproduced as plates in his Mongolian Monuments in ’Phags-pa Script (Taipei, 2010)
Bibliography
1) Ed. Chavannes, Inscriptions et pièces de chancellerie chinoises de l'époque mongole. Seconde série, T'P sér. 2, vol. 9, 1908, 406-408 (№ LIV), Planche 24; 2) M. Lewicki, Les inscriptions mongoles inédites en écriture carrée, CO 12, 1937, 20-23; 3) N. Poppe, Kvadratnaja pis'mennost' {= Istorija mongol'skoj pis'mennosti I}, Moscow-Leningrad, 1941, 67-69; 4) N. Poppe, The Mongolian Monuments in hP'ags-pa Script, Wiesbaden, 1957, Text III, 51-53; Plate III; 5) L. Ligeti, Edit d'Ayurbarvada. Inscription sino-mongole sur l'institution de Tch'en Tao-ming (1314), Monuments en écriture 'Phags-pa, Budapest, 1972, 49-53; 6) Junast, The Mongolian Monuments in 'Phags-pa Script II: Collection of Monuments, Tokyo, 1991, §8:43-47 + Plate; 7) D. Tömörtogoo, Mongol dörvölžin üsegijn duraschalyn sudalgaa {= MML II}, 2002, 26-27; 8) Yo. Jančiv, Dörvölžin üsgijn mongol dursgal {= Monumenta Mongolica III}, Ulaanbaatar, 2002, 55-56; 9) Hugjiltu & Sarula, A Collection of 'Phags-pa Monuments in Mongolian, 2004, 124-133 + Plate 12; 10) Mongγol sudulul-un nebterkei toli. Üge kele, üsüg bičig, ÖMAKQ, 2004, 201; 11) D. Tumurtogoo (ed.), Mongolian Monuments in 'Phags-pa Script. Introduction, Transliteration, Transcription and Bibliography / D. Tumurtogoo, G. Cecegdari {= Language and Linguistics Monograph Series 42}, Taipei: Institute of Linguistics, Academia Sinica, 2010, 48-50
по изданию Жанчива (2002), № XVI; .orig — транслитерация Жанчива, .txt — нормализация, .mn — монгольский перевод Жанчива; Ном зүй Жанчива: C-28.vol.IX. 1908, pl.24; C-97:20-23; B-33:66-69; C-132:51-53+pl. III; C-105:47-51; C-106:49-53; E-30b:43-47;D-31:47.; Рыбацкий: Buyantu, Edict, Li72b.49-53, Junast 1991.43-46
Show: Middle Mongolian Click a word to find it in the corpus; hover over it to see the analysis. Dotted underline: no analysis.
1
translit. 1. Moŋ-kʻe̥ dė₁ŋ-ri-yin kʻu-čʻun-dur 2. yė₁-ke su jḁ-li-yin ʼi-hʼen-dur
khalkha Мөнх тэнгэрийн хүчинд Их суу залийн ивээлд
2
translit. 3. qʼn jḁr-liq mḁ-nu
khalkha Хаан зарлиг маань
3
translit. 4. čʻe-ri-ʼu-dun no-yḁd-dḁ 5. čʻe-rig hḁ-rḁ-nḁ bḁ-lḁ-qḁ-dun 6. dḁ-ru-qḁs-dḁ no-yḁd-dḁ yor- 7. čʻi-qun yḁ-bu-qun ʻė₁l-čʻi-ne dʼul-qḁ-quė₁ 8. jḁr-liq
khalkha цэргүүдийн ноёдод, цэрэг ардад, балгадын даргаст, ноёдод, зорчин явах элч нарт дуулгах зарлиг
4
translit. 9. jiŋ-gis qḁ-nu 10. “eo-kʻeo-deė₁ qʼ-nu 11. se-čʻen qʼ-nu 12. “eol-jeė₁-tʻu qʼ-nu 13. kʻeu-lug qʼ-nu bḁ jḁr-liq-dur do-yid ʻė₁r-kʻe-ʼud sen-šhi-ŋud “-li-bḁ “l-bḁ qub-čʻi-ri “eu-lu “eu-jen 14. dė₁ŋ-ri-yi jḁl-bḁ-ri-ju hi-ru-ʼer “eo-gun “-tʻu-qḁyi gʼekʻ-deg-sed “-ju-ʼuė₁
khalkha Чингис ханы Өгэдэй хааны Сэцэн ханы Өлзийт хааны Хүлэг хааны ба зарлигт тойд, эрхүүд, сэншинүүд аливаа алба гувчуур үл үзэн тэнгэрийг залбирч, ерөөл өгөн атугай хэмээгдэгсэд ажгуу.
5
translit. ʻė₁-du-ʼe ber beo-ʼe-su ʻu-ri-dḁ-nu 15. jḁr-li-qun yo-su-ʼr “-li-bḁ “l-bḁ qub-čʻi-ri “eu-lu “eu-jen 16. dė₁ŋ-ri-yi jḁl-bḁ-ri-ju hi-ru-ʼer “eo-gun “-tʻu-qḁyi gʼen jḁŋ dhiy lu-dur bu-kʻu šė₁n ʼiŋ jeu sė₁ŋ geun-dur “-qu 17. ti dė₁m bḁw γu̯o hen jin γuŋ gew tḁy šhi čin tḁw mi-ŋi jḁŋ dhiy čʻeol-ge-dur bu-kʻun geuŋ go-nu-ʼu-di qḁ- 18. dḁ-qḁ-lḁ-ʼul-ju yḁ-bu-tʻu-qḁyi gʼen 19. jḁr-liq “eog-beė₁
khalkha Эдүгээ бээр бөгөөс урьдны зарлигийн ёсоор аливаа алба гувчуур үл үзэн тэнгэрийг залбирч, ерөөл өгөн атугай хэмээн Жан дэ лу-д бүхий Шань ин чу шян гуань-д аху ти дянь Бао хэ шянь жэнь хун жяо да ши чэнь дао мин-ийг Жан дэ чөлөгт бүхүн гүн гуануудыг хадгалуулж явтугай хэмээн зарлиг өгвэй.
6
translit. ʻė₁-de-nu geuŋ gon-dur ge-yid-dur “-nu ʻė₁l-čʻin bu bḁ-ʼu-tʻu-qḁyi
khalkha Эдний гүн гуаньд, хийдэд нь элчин бүү буутугай.
7
translit. ʻu-lʼ ši-ʼu-su bu bḁ-ri-tʻu-qḁyi
khalkha Улаа шүүс бүү барьтугай.
8
translit. tʻḁm-qḁ 20. bu “eog-tʻu-geė₁
khalkha Тамга бүү өгтүгэй.
9
translit. geuŋ go-ne ʻė₁-le qḁ-ri-yḁ-tʻḁn qḁ-jḁr ʻu-sun bḁq tʻe-gir-med dė₁m kʻe-bid gi̯ḁy dė₁n kʻu qḁ-lḁ-ʼun ʻu- 21. sun yḁ-ʼud kʻe-di “-nu kʻed kʻed ber bol-ju kʻu-čʻu bu kʻur-ge-tʻu-geė₁
khalkha Гүн гуаниа эл харъяатан газар, ус, цэцэрлэг, тээрэм, дэн буудал, мухлаг, данж, халуун ус юу хээг нь хэд хэд бээр болж хүч бүү хүргэтүгэй.
10
translit. ʻė₁-de bḁ-sḁ čin tḁw miŋ 22. jḁr-liq-tʻu gʼe-ju yo-su “eu-ge-ʼun “euė₁-les bu “euė₁-led-tʻu-geė₁
khalkha Эд бас Чэнь дао мин зарлигт хэмээж ёс үгүй үйлс бүү үйлдтүгэй.
11
translit. “euė₁-le-du-ʼe-su “eu-lu-ʼu “-yu-qu
khalkha Үйлдвээс үл айх уу?.
12
translit. mun 23. jḁr-liq mḁ-nu bḁrs jil nḁ-mu-run tʻe-ri-ʼun zḁ-rḁ-yin qo- 24. rin nḁyi-mḁ-nḁ čʻḁ- 25. qʼn cʻḁ-ŋḁ bu- 26. guė₁-dur bi-čʻi-beė₁.
khalkha Мөн зарлиг маань барс жил, намрын тэргүүн сарын хорин наймнаа Цагаан санаа бүхүйд бичвэй.